Wielka galaktyka radiowa i dżety plazmy 32 razy dłuższe niż Droga Mleczna
21 stycznia 2025, 08:59Astronomowie odkryli wielką galaktykę radiową ze strumieniami plazmy rozciągającymi się na odległość 32-krotnie większą niż średnica Drogi Mlecznej. Kosmiczna megastruktura o średnicy 3,3 miliona lat świetlnych została odkryta przez międzynarodowy zespół astronomów korzystających z południowoafrykańskiego teleskopu MeerKAT. Autorzy badań mają nadzieję, że rzucą one nieco światła na pochodzenie i ewolucję olbrzymich struktur we wszechświecie.
Ile etanolu spożywa dziki szympans? Badania pokazują, skąd ludzka skłonność do alkoholu
24 września 2025, 09:06Dzikie szympansy spożywają dziennie 14 gramów etanolu. Biorąc pod uwagę masę ich ciała, to odpowiednik ponad dwóch drinków. Takie wnioski płyną z pierwszych badań, podczas których udało się zmierzyć zawartość etanalu w owocach dostępnych szympansom w ich naturalnym środowisku w Afryce. Nie wiemy, czy małpy celowo spożywają bardziej dojrzałe owoce, z większą zawartością alkoholu. Jednak ich powszechna dostępność w środowisku sugeruje, że alkohol jest zwykłą częścią ich diety i że prawdopodobnie był też częścią diety przodków człowieka.
Polacy zbadali rzymskie nocniki i znaleźli wyjątkowego pasożyta
20 kwietnia 2026, 10:56Zespół badaczy z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytetu Warszawskiego i Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego przebadał osady moczu i kału zachowane na wewnętrznych ściankach rzymskich nocników z II–IV wieku odkrytych podczas wykopalisk w Novae (w pobliżu Swisztow w Bułgarii) oraz Marcianopolis (dziś Dewnja). Naukowcy wzięli pod lupę cztery nocniki: trzy z Novae i jeden z Marcianopolis. Do badań nadawały się trzy z nich, gdyż jeden z nocników z Novae został dokładnie wyczyszczony przez konserwatorów.
Jelita a pamięć. Dlaczego wysoko przetworzona żywność szkodzi zdolnościom poznawczym
28 lipca 2026, 15:17Od dawna wiadomo, że jelita i mózg komunikują się ze sobą. Przekazywanie informacji odbywa głównie za pośrednictwem nerwu błędnego, który przekazuje do ośrodkowego układu nerwowego informacje o tym, co i ile zjedliśmy. Nowe badanie zespołu Logana Tierno Lauera, Léi Décarie-Spain i Scotta Kanoskiego z University of Southern California, opublikowane w Nature Communications, pokazuje jednak coś zaskakującego. Sygnały te docierają nie tylko do pnia mózgu odpowiedzialnego za kontrolę sytości, ale także do hipokampu – struktury kluczowej dla pamięci. Co więcej, to właśnie one mogą decydować o tym, jak dobrze zapamiętujemy okoliczności jedzenia.
Określony typ hormonalnej terapii zastępczej uszkadza słuch
5 września 2006, 10:46Starsze kobiety, które stosują określony rodzaj zastępczej terapii hormonalnej (HTZ), są narażone na utratę słuchu.
Co wiąże mleko z chorobą Crohna?
12 grudnia 2007, 11:48Naukowcy z Uniwersytetu w Liverpoolu odkryli, że bakterie Mycobacterium paratuberculosis wydzielają związek, który powstrzymuje komórki układu odpornościowego od zabijania E. coli. Skądinąd wiadomo, że E. coli są obecne w zwiększonej liczbie w tkankach osób z chorobą Crohna (Gastroenterology). Pacjentów tych cechuje również obniżona zdolność zwalczania bakterii jelitowych.
Kochają inaczej, cierpią częściej od innych
15 września 2008, 08:29Osoby homoseksualne i biseksualne częściej od heteroseksualnych wykazują skłonność do depresji, przyjmowania substancji niebezpiecznych i zachowań samobójczych - wynika z podsumowania dwudziestu pięciu analiz wykonanych w ostatnich latach.
Jeden wystarczy
16 marca 2009, 22:41Do zakażenia komórki wystarczy pojedyncza cząstka wirusowa - stwierdził kanadyjsko-holenderski zespół badaczy, rozwiązując tym samym jedną z interesujących zagadek biologii.
Doświadczenie niewymagane
23 września 2009, 08:46Ludzie nie tylko potrafią wykryć podobieństwa w wyglądzie w obrębie własnej familii, z równą łatwością udaje im się je wytropić w przypadku cudzych rodzin, także reprezentujących rasę inną niż własna (Journal of Vision).
Tabletka wspomagająca uczenie
19 marca 2010, 12:46Początek dojrzewania kończy optymalny okres do nauki języka i niektórych zdolności przestrzennych. Amerykańscy badacze zauważyli, że w hipokampie, czyli części mózgu odpowiedzialnej za pamięć i uczenie, następuje wtedy wzrost ekspresji GABA-ergicznych receptorów alfa4-beta-delta (a4bd).
